Vì vậy, người làm công việc thu hồi nợ không thể chỉ nhìn vào khoản tiền rồi mặc định người nợ là người xấu hoặc cố tình không trả. Muốn thu hồi nợ hiệu quả, trước hết phải hiểu người đang nợ mình là ai, vì sao họ chưa trả và khả năng thực tế của họ đến đâu.
Qua nhiều năm hành nghề luật sư và tham gia giải quyết các vụ việc về công nợ, tôi nhận thấy: thu hồi nợ bằng sức ép có thể khiến người ta sợ, nhưng thu hồi nợ bằng sự thấu hiểu và thuyết phục mới có thể khiến người ta tự nguyện muốn trả.
Có một kinh nghiệm rất đáng suy ngẫm: hôm nay họ là con nợ, nhưng ngày mai họ có thể là khách hàng, là đối tác hoặc là người cùng hợp tác với mình. Vì vậy, không nên coi người mắc nợ là đối tượng để gây áp lực, càng không nên xúc phạm hoặc làm tổn thương danh dự của họ.
Người làm công việc thu hồi nợ cần coi người đang nợ mình là người đang gặp khó khăn về tài chính, cần được tìm hiểu, chia sẻ và giúp họ tìm ra phương án thực hiện nghĩa vụ. Tuy nhiên, chia sẻ không có nghĩa là dễ dãi hoặc bỏ qua quyền lợi chính đáng. Chia sẻ là để hiểu đúng nguyên nhân, từ đó lựa chọn giải pháp phù hợp và hiệu quả.
Trong thực tế, có những doanh nghiệp có khoản nợ lớn. Chủ nợ nhiều lần gọi điện yêu cầu thanh toán nhưng bên nợ luôn nói đang khó khăn. Nếu chỉ nghe qua điện thoại, có thể cho rằng họ cố tình chây ì. Nhưng khi trực tiếp gặp gỡ, tìm hiểu hoạt động sản xuất, kinh doanh thì thấy doanh nghiệp vẫn còn đơn hàng, vẫn có nguồn thu nhưng dòng tiền đang bị đọng do khách hàng khác chưa thanh toán.
Nếu tiếp tục gây áp lực hoặc yêu cầu phải trả ngay toàn bộ khoản nợ thì có thể khiến doanh nghiệp càng khó khăn, thậm chí mất khả năng hoạt động. Khi doanh nghiệp không còn hoạt động thì chủ nợ cũng khó thu hồi được tiền.
Trong trường hợp đó, các bên có thể cùng xây dựng lộ trình trả nợ. Bên nợ thanh toán trước một phần để thể hiện thiện chí; phần còn lại được chia thành nhiều đợt phù hợp với nguồn thu thực tế. Nếu cần thiết, chủ nợ có thể xem xét giảm một phần lãi chậm trả hoặc tạo điều kiện về thời gian để bên nợ có cơ hội khôi phục hoạt động.
Khi được lắng nghe, được tôn trọng và thấy mình vẫn có con đường để thực hiện nghĩa vụ, nhiều người sẽ chủ động hợp tác. Họ trả nợ không chỉ vì sợ bị kiện mà vì hiểu trách nhiệm, muốn giữ uy tín và không muốn phụ sự tin tưởng của người đã tạo điều kiện cho mình.
Đó chính là cách thu hồi nợ từ cái tâm.
Trong nhiều trường hợp, việc thuyết phục không chỉ dựa vào quy định pháp luật mà còn dựa vào đạo lý, trách nhiệm và những bài học trong cuộc sống. Những người có uy tín trong cộng đồng, các cha xứ hoặc người được người nợ tin tưởng có thể giúp giải thích, động viên để họ hiểu rằng trả nợ không chỉ là nghĩa vụ về tiền bạc mà còn là giữ chữ tín, danh dự và trách nhiệm.
Việc vận dụng những giá trị đạo đức, giáo lý và bài học về lòng trung thực không phải để gây áp lực mà để người đang nợ tự nhận thức được nghĩa vụ của mình. Khi người ta hiểu rằng trả nợ là trách nhiệm đối với lương tâm và uy tín thì sự tự nguyện thường bền vững hơn nhiều so với việc chỉ dùng sức ép.
Tuy nhiên, không thể vì cảm thông mà tin tất cả những lý do do người nợ đưa ra. Người làm công việc thu hồi nợ phải biết phân biệt giữa khó khăn thật sự và việc cố tình trì hoãn.
Không nên chỉ ngồi ở văn phòng nghe báo cáo hoặc gọi điện hỏi vài câu. Cần trực tiếp gặp gỡ, tìm hiểu hoạt động thực tế, nguồn thu, tài sản, các khoản phải thu và khả năng thanh toán. Cần xem lý do họ đưa ra có phù hợp hay không; khó khăn chỉ là tạm thời hay đã mất khả năng thanh toán; họ có thiện chí hợp tác hay luôn né tránh, hứa nhiều lần nhưng không thực hiện.
Có người nói rất khó khăn nhưng vẫn kinh doanh bình thường, vẫn có tài sản và nguồn thu, chỉ là không muốn ưu tiên trả nợ. Có người liên tục xin khất nhưng không đưa ra được phương án thanh toán cụ thể. Có người cố tình chuyển tài sản hoặc né tránh mọi cuộc làm việc. Những trường hợp đó cần có cách xử lý khác.
Nếu người nợ thực sự khó khăn nhưng có thiện chí thì nên cùng họ xây dựng phương án trả nợ phù hợp. Nếu có khả năng nhưng cố tình chây ì thì cần áp dụng các biện pháp pháp lý đúng thời điểm. Nếu có dấu hiệu tẩu tán tài sản hoặc trốn tránh nghĩa vụ thì phải nhanh chóng thu thập, bảo vệ chứng cứ và lựa chọn biện pháp cần thiết để bảo vệ quyền lợi của chủ nợ.
Thu hồi nợ không phải là cuộc đấu sức giữa người đòi nợ và người mắc nợ. Mục tiêu không phải là làm cho người nợ xấu hổ, sợ hãi hoặc mất hết khả năng làm ăn. Mục tiêu là thu hồi được khoản tiền bằng con đường hợp pháp, hạn chế tổn thất và giữ được những mối quan hệ có thể duy trì.
Bởi vậy, thu hồi nợ cần cả tâm, trí và bản lĩnh: có cái tâm để biết lắng nghe và chia sẻ; có cái trí để phân tích nguyên nhân, đánh giá khả năng thanh toán; có bản lĩnh để kiên quyết bảo vệ quyền lợi chính đáng khi người nợ cố tình không thực hiện nghĩa vụ.
Tuy nhiên, khi người nợ không thiện chí, cố tình né tránh hoặc không thực hiện cam kết thì chủ nợ cần sử dụng quyền pháp lý của mình kịp thời. Kiên quyết bằng pháp luật không phải là thiếu tình người mà là cách bảo vệ công bằng và quyền lợi chính đáng.
Kinh nghiệm của chúng tôi là: đừng chỉ hỏi “làm thế nào để buộc người ta phải trả nợ?”, mà hãy hỏi “làm thế nào để người ta hiểu trách nhiệm, có động lực và có điều kiện thực hiện nghĩa vụ?”
Thu hồi được tiền bằng sự thấu hiểu, bằng lý lẽ, đạo lý, kiến thức pháp luật và một lộ trình phù hợp mới là cách làm bền vững. Thu hồi nợ bằng cái tâm không phải là mềm yếu mà là sự kết hợp giữa lòng nhân ái, kinh nghiệm cuộc sống, kiến thức pháp luật và bản lĩnh nghề nghiệp để thu hồi được nợ, hạn chế tổn thất, giữ được uy tín và không làm tổn thương những giá trị tốt đẹp giữa người với người.
Thông tin liên hệ:
– Văn phòng luật sư Đồng Đội (Đoàn luật sư TP. Hà Nôi): P2708, Tòa nhà VP3 Bán đảo Linh Đàm, Hoàng Liệt, Hoàng Mai, Hà Nội
– Điện thoại: 0936.026.559
– Email: tranxuantien1964@gmail.com
– Website: https://dongdoilaw.vn
– Facebook: https://www.facebook.com/dongdoilaw
– Youtube: https://www.youtube.com/c/VănphòngluậtsưĐồngĐội
– Tiktok: https://www.tiktok.com/@vpls_dongdoi
