Phiên tòa sơ thẩm vụ tai nạn giao thông vừa khép lại nhưng trong lòng tôi vẫn còn rất nhiều điều chưa yên. Có những vụ án, bản án tuyên xong, mọi người đứng dậy ra về, nhưng người luật sư thì vẫn ngồi lại trong suy nghĩ, bởi có những điều muốn nói mà trong khuôn khổ một phiên tòa đôi khi không thể nói hết.
Đây không chỉ là một vụ tai nạn đơn thuần, mà là một chuỗi mất mát quá lớn, là những gia đình tan nát, là một đêm mà chỉ vài giây thôi mọi thứ đổi khác. Nhưng phía sau thảm kịch ấy, tôi vẫn thấy thấp thoáng những câu hỏi rất lớn, có bóng dáng của những chuyến xe chở cát, chở đá, của những hợp đồng miệng, của những người làm thuê và cả những người đứng phía sau mà hồ sơ chưa gọi đúng tên.
Điều khiến tôi trăn trở nhất là bản án sơ thẩm đã tuyên ông T. 8 năm tù và anh M. cũng 8 năm tù, cùng một tội danh theo khoản 3 Điều 260 Bộ luật Hình sự, trong khi vai trò, vị trí và mức độ lỗi của hai con người này hoàn toàn khác nhau. Anh M. là người điều khiển xe đầu kéo rơ moóc chở quá tải, chạy đêm, đã nhìn thấy xe đạp từ khoảng cách xa mà không giảm tốc độ, vượt tại nơi nguy hiểm, lại có cả tiền án, còn ông T. chỉ là một người đi xe đạp sang đường ở đoạn có mở dải phân cách, có biển báo, có vạch kẻ đường cho phép rẽ trái. Ông ấy kêu oan và chính vì kêu oan nên ông ấy chưa thể bồi thường, bởi trong tâm thế một người tin rằng mình không có lỗi thì rất khó để chấp nhận gánh trách nhiệm thay cho người khác.
Nói vậy không phải để vô cảm với nỗi đau của bị hại, bởi mất mát là thật, nhưng công bằng cũng phải là thật. Tai nạn giao thông không chỉ là câu chuyện của một người chịu trách nhiệm, nó còn là câu chuyện của chủ xe, của tải trọng, của phương tiện có đủ điều kiện kỹ thuật hay không, của bảo hiểm bắt buộc có được mua hay không, của doanh nghiệp vận tải có buông lỏng quản lý hay không, và của những vấn đề điều tra chưa làm đến nơi đến chốn. Có những dấu hiệu nếu không làm rõ thì rất dễ bỏ lọt trách nhiệm của những người đáng ra phải bị xem xét, và rất dễ đẩy gánh nặng lên người yếu thế nhất trong vụ việc.
Tôi nghĩ vụ án này sẽ phải kháng cáo, không phải để kéo dài hay tranh cãi bằng mọi giá, mà để chờ một cấp xét xử phúc thẩm nhìn vụ việc đầy đủ hơn, bình tĩnh hơn, đúng bản chất hơn, với một Hội đồng xét xử khác, ba thẩm phán, một cái nhìn khách quan hơn, không máy móc, không cứng nhắc, không chỉ nhìn vào hậu quả mà quên mất nguyên nhân. Phiên sơ thẩm đã qua rồi nhưng với người luật sư, hành trình chưa dừng lại, điều cần nhất lúc này là đánh giá lại quãng đường đã đi qua để mở ra hướng tiếp theo sao cho đúng luật, đúng người, đúng trách nhiệm, và quan trọng nhất là để công lý không trở thành một sự nhầm lẫn.
Với tôi, phúc thẩm không phải là sự đối đầu, càng không phải là cố chấp. Phúc thẩm là cơ hội để vụ án được nhìn lại một cách thấu đáo hơn, khoa học hơn và đúng bản chất hơn. Khi một bản án sơ thẩm để lại quá nhiều băn khoăn, khi vai trò, mức độ lỗi của các bên chưa được đối chiếu công bằng, khi trách nhiệm của chủ xe, của doanh nghiệp vận tải, của bảo hiểm và của những người đứng phía sau chưa được làm rõ, thì việc kháng cáo là điều cần thiết. Không phải để phủ nhận mất mát, mà để công lý không trở thành sự nhầm lẫn.
Tôi vẫn tin rằng Hội đồng xét xử cấp phúc thẩm, với ba thẩm phán và một cái nhìn khách quan hơn, sẽ xem xét đầy đủ hơn những gì còn bỏ ngỏ. Một vụ án giao thông đặc biệt nghiêm trọng không thể chỉ dừng lại ở việc quy kết cho người yếu thế nhất. Pháp luật phải nghiêm minh, nhưng cũng phải công bằng. Trách nhiệm phải đặt đúng người, đúng hành vi, đúng nguyên nhân dẫn đến hậu quả. Người luật sư như chúng tôi chỉ mong một điều giản dị: sự thật được tôn trọng, pháp luật được áp dụng đúng, và mỗi phán quyết cuối cùng phải khiến lòng người tâm phục. Chặng đường phía trước còn dài, nhưng chúng tôi sẽ tiếp tục đi, không phải vì tranh thắng thua, mà vì niềm tin rằng công lý, nếu được soi chiếu đến tận cùng, sẽ không phụ những người đang mang trong lòng nỗi oan và sự day dứt.
Thông tin liên hệ:
– Văn phòng luật sư Đồng Đội (Đoàn luật sư TP. Hà Nôi): P2708, Tòa nhà VP3 Bán đảo Linh Đàm, Hoàng Liệt, Hoàng Mai, Hà Nội
– Điện thoại: 0936.026.559 – Email: tranxuantien1964@gmail.com
– Website: https://dongdoilaw.vn
– Facebook: https://www.facebook.com/dongdoilaw
– Youtube: https://www.youtube.com/c/VănphòngluậtsưĐồngĐội
– Tiktok: https://www.tiktok.com/@vpls_dongdoi
