HÔM QUA LÀ THẦY CÔ GIÁO, HÔM NAY LÀ BỊ CAN

Là luật sư, tôi từng bào chữa cho nhiều bị can, bị cáo là cán bộ, công chức, người có học thức. Họ đều có một điểm chung: trước khi phạm sai lầm, họ chưa bao giờ nghĩ có ngày mình phải đứng trước cơ quan điều tra.

Điều đáng phê phán không phải họ là thầy cô giáo, mà là việc đã được giao thực hiện một nhiệm vụ đặc biệt quan trọng – bảo đảm sự công bằng của kỳ thi – nhưng lại bị cáo buộc lợi dụng chính nhiệm vụ đó để làm trái quy định.

Một kỳ thi không chỉ quyết định điểm số. Đó còn là thước đo của sự công bằng, là niềm tin của hàng triệu học sinh và phụ huynh. Nếu người coi thi, người chấm thi hoặc người có trách nhiệm bảo đảm tính khách quan lại tiếp tay cho sai phạm thì hậu quả không chỉ là vài bài thi bị can thiệp, mà còn làm tổn hại đến niềm tin vào nền giáo dục.

Nhiều người thường nghĩ: “Chỉ giúp một em”, “Chỉ một lần”, “Không ai biết đâu”. Nhưng pháp luật không đánh giá hành vi bằng những lời tự an ủi đó. Pháp luật đánh giá bằng chứng cứ, hậu quả và trách nhiệm của từng người.

Điều khiến tôi tiếc nhất là họ không thiếu kiến thức, không thiếu kinh nghiệm, cũng không thiếu hiểu biết về quy chế. Cái thiếu có lẽ là bản lĩnh để nói một câu rất đơn giản: **”Không, việc này trái quy định, tôi không làm.”**

Trong nghề luật, tôi luôn nhắc cộng sự rằng: **Đừng ký khi chưa hiểu. Đừng làm khi biết là sai. Đừng vì nể nang mà đánh đổi sự nghiệp.**

Nhiều vụ án bắt đầu không phải từ lòng tham quá lớn, mà từ sự dễ dãi với chính mình. Một lần nhân nhượng cái sai rất dễ dẫn đến những lần tiếp theo, và cuối cùng phải trả giá bằng danh dự, chức nghiệp, thậm chí là tự do.

Vụ án ở Tuyên Quang là lời cảnh tỉnh cho tất cả những người đang thực thi công vụ. Quyền hạn luôn đi kèm trách nhiệm. Càng được xã hội tin tưởng, càng phải giữ mình nghiêm khắc hơn người khác.