Nhiều người cho rằng án thừa kế là một trong những loại án rất khó. Thực ra, nói khó thì cũng không hẳn, mà nói dễ thì cũng không phải. Với một luật sư làm nhiều án thừa kế, nếu biết cách tiếp cận thì vấn đề thường không đến mức quá phức tạp.
Điều quan trọng là phải biến một vấn đề pháp lý phức tạp thành những câu hỏi cụ thể để giải quyết từng việc một. Trước hết, phải xác định di sản thừa kế gồm những gì. Tài sản nào thực sự là di sản? Tài sản nào thuộc quyền của người để lại di sản? Có tài sản chung của vợ chồng hay không? Có phần tài sản của những người khác hay không?
Tiếp theo phải xác định thời hiệu thừa kế còn hay đã hết. Đây là một vấn đề cơ bản nhưng có thể quyết định việc yêu cầu chia di sản có còn được pháp luật bảo vệ hay không. Sau đó mới đi tiếp đến diện thừa kế, hàng thừa kế, người thừa kế thế vị, rồi xác định cụ thể ai có quyền hưởng và được hưởng bao nhiêu.
Một vấn đề nữa rất hay gặp là các giấy tờ liên quan đến việc tặng cho, chuyển nhượng, phân chia hoặc thỏa thuận về tài sản. Những văn bản đó có hợp pháp không? Có đúng ý chí của người có quyền đối với tài sản không? Có đầy đủ những người có quyền hay không? Có dấu hiệu giả tạo hay không? Đặc biệt, phải phân biệt rất rõ giữa ý chí của người để lại tài sản, phong tục tập quán trong gia đình và quy định của pháp luật.
Trong thực tế, có những gia đình vẫn quan niệm rằng: bố mất thì mẹ được toàn quyền quyết định tài sản của bố; mẹ mất thì các con chia nhau theo ý mẹ. Cách nghĩ đó có thể phù hợp với tập quán hoặc sự thống nhất trong nội bộ gia đình, nhưng khi phát sinh tranh chấp thì không thể mặc nhiên coi đó là quy định của pháp luật.
Ví dụ, người cha mất trước và để lại di sản cho các con. Người mẹ là vợ của người đã mất thì có quyền thừa kế đối với phần di sản của người chồng theo quy định của pháp luật. Nhưng điều đó không có nghĩa người mẹ đương nhiên có quyền quyết định toàn bộ phần tài sản mà các con được hưởng. Mỗi người chỉ có quyền quyết định đối với phần tài sản thuộc quyền của mình.
Nếu những người thừa kế đều thống nhất với nhau, gia đình có thể thỏa thuận để giải quyết một cách êm thấm, tôn trọng nguyện vọng của người đã mất và tình cảm gia đình. Nhưng khi đã phát sinh tranh chấp thì việc phân chia phải quay trở lại với các quy định của pháp luật.
Cho nên, làm án thừa kế không nhất thiết phải biến mọi thứ thành một vấn đề quá cao siêu. Hãy cứ xoay từng vấn đề một:
Di sản là gì? Thời hiệu còn không? Ai là người thừa kế? Thuộc hàng thừa kế nào? Có người thừa kế thế vị không? Tài sản có phải tài sản chung không? Giấy tờ tặng cho, chuyển nhượng có hợp pháp không? Thỏa thuận phân chia có đầy đủ và tự nguyện không? Có dấu hiệu giả tạo không? Và cuối cùng, mỗi người thực sự có quyền gì đối với phần tài sản đó?
Khi tách được từng câu hỏi như vậy, một vụ án tưởng như rất phức tạp sẽ trở nên rõ ràng hơn rất nhiều. Nghề luật sư đôi khi không phải là làm cho vấn đề trở nên phức tạp, mà là tìm cách chuyển cái phức tạp thành những vấn đề đơn giản để giải quyết từng bước.
Án thừa kế cũng vậy. Cứ bám vào sự thật, bám vào chứng cứ, bám vào pháp luật và giải quyết từng vấn đề một. Thế thôi
Thông tin liên hệ:
– Văn phòng luật sư Đồng Đội (Đoàn Luật sư TP. Hà Nội): P2708, Tòa nhà VP3 Bán đảo Linh Đàm, Hoàng Liệt, Hoàng Mai, Hà Nội
– Điện thoại: 0936 026 559
– Email: tranxuantien1964@gmail.com
– Website: https://dongdoilaw.vn
– Facebook: https://www.facebook.com/dongdoilaw
– Youtube: https://www.youtube.com/c/VănphòngluậtsưĐồngĐội
– Tiktok: https://www.tiktok.com/@vpls_dongdoi
