Tranh chấp đất đai, thừa kế thường xảy ra giữa những người cùng huyết thống. Khi cha mẹ còn sống, anh em có thể sẵn sàng nhường nhau từng bát cơm, củ khoai, củ sắn. Nhưng khi di sản được để lại, chỉ vì một mảnh đất hay một căn nhà mà cái tôi lớn dần, không ai chịu nhường ai. Hậu quả là anh em đưa nhau ra tòa, họ hàng chia rẽ, con cháu mất tình cảm, có khi nhiều thế hệ không còn nhìn mặt nhau.
Điều đau lòng là bản án có thể phân chia được tài sản, nhưng không thể hàn gắn được tình thân đã rạn nứt.
Chính vì vậy, tôi luôn đặt mục tiêu hòa giải lên hàng đầu. Tuy nhiên, hòa giải không phải chỉ là khuyên các bên nhường nhịn nhau. Hòa giải là cả một nghệ thuật, đòi hỏi luật sư phải có kiến thức pháp luật, kinh nghiệm thực tiễn, kỹ năng phân tích tâm lý và trên hết là đạo đức nghề nghiệp.
Trong quá trình hành nghề, tôi từng hòa giải thành công nhiều vụ việc tưởng chừng không còn khả năng giải quyết. Có một vụ tranh chấp thừa kế giữa hai anh em ruột kéo dài nhiều năm chỉ vì một chiếc bể chứa nước mưa được xây từ thời bao cấp.
Thoạt nhìn, ai cũng nghĩ họ tranh nhau chiếc bể nước. Nhưng khi nghiên cứu kỹ vụ việc, tôi nhận ra chiếc bể gần như không còn giá trị kinh tế. Điều họ thực sự tranh chấp không phải là tài sản, mà là lòng tự ái, là cái tôi và cảm giác mình bị đối xử không công bằng.
Tôi phân tích rằng nếu phần đất có chiếc bể được giao cho người em thì người em hoàn toàn có thể thanh toán lại giá trị chiếc bể cho người anh. Điều quan trọng hơn là không thể vì một tài sản không còn nhiều giá trị mà đánh mất tình anh em cả một đời.
Qua rất nhiều vụ việc, tôi rút ra rằng bí quyết của hòa giải là phải tìm được “điểm rơi” của vụ việc và “điểm rơi” trong tâm lý của các bên. Luật sư phải nhìn ra bản chất của mâu thuẫn, biết khi nào cần mềm mỏng, khi nào cần cương quyết và luôn giữ được sự khách quan, công bằng. Đó là kinh nghiệm không có trong giáo trình mà chỉ có thể tích lũy bằng thực tiễn hành nghề.
Theo tôi, một luật sư giỏi không phải chỉ là người thắng nhiều vụ kiện, mà còn là người hòa giải thành công nhiều vụ tranh chấp. Hòa giải không phải là né tránh tranh tụng mà là lựa chọn giải pháp tốt nhất để bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp của thân chủ, đồng thời giữ gìn tình cảm gia đình và sự ổn định của xã hội.
Tinh thần hòa giải phải được theo đuổi trong suốt quá trình giải quyết vụ việc, từ khi tranh chấp mới phát sinh, trong giai đoạn thương lượng, trước tố tụng, tại phiên tòa sơ thẩm, phúc thẩm, giám đốc thẩm và cả trong giai đoạn thi hành án. Chỉ cần còn một tia hy vọng thì luật sư vẫn phải kiên trì tìm kiếm cơ hội để các bên ngồi lại với nhau.
Tôi luôn tâm niệm rằng, giá trị lớn nhất của người luật sư không chỉ nằm ở những bản bào chữa sắc bén hay những bản án thắng kiện, mà còn ở khả năng hóa giải mâu thuẫn, giữ gìn tình người và mang lại sự bình yên. Đó chính là bản lĩnh, là đẳng cấp và cũng là vẻ đẹp cao quý của nghề luật sư.
– Văn phòng luật sư Đồng Đội (Đoàn luật sư TP. Hà Nôi): P2708, Tòa nhà VP3 Bán đảo Linh Đàm, Hoàng Liệt, Hoàng Mai, Hà Nội
– Điện thoại: 0936.026.559 – Email: tranxuantien1964@gmail.com
– Website: https://dongdoilaw.vn
– Facebook: https://www.facebook.com/dongdoilaw
– Youtube: https://www.youtube.com/c/VănphòngluậtsưĐồngĐội
– Tiktok: https://www.tiktok.com/@vpls_dongdoi
