Một trong những giá trị quan trọng của nghề luật sư không chỉ là tranh tụng, mà còn là khả năng lắng nghe, thấu hiểu và tìm ra tiếng nói chung giữa các bên. Với tôi, khi nhận một vụ việc, bên cạnh việc bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp cho khách hàng, luật sư phải luôn nghĩ đến hòa giải và tìm cơ hội để các bên có thể tự thỏa thuận.
Hòa giải không có nghĩa là né tránh tranh chấp. Ngược lại, đó là một quá trình đòi hỏi luật sư phải có kiến thức pháp luật, bản lĩnh, sự kiên nhẫn và khả năng thuyết phục. Nhiều khi chỉ một lời phân tích đúng lúc, một cách nhìn khác về lợi ích của các bên cũng có thể làm thay đổi cách ứng xử và giúp một vụ việc đang căng thẳng chuyển sang hướng tích cực.
Trong những vụ nợ quá hạn, nếu người vay thực sự không còn khả năng thanh toán thì chủ động thỏa thuận với ngân hàng, xin tự bán tài sản bảo đảm và đề nghị xem xét giảm lãi, giảm chi phí là một hướng xử lý khôn ngoan. Khi đó, người vay có cơ hội hạn chế thiệt hại, giữ uy tín; ngân hàng cũng có cơ hội thu hồi nợ nhanh hơn, giảm chi phí và thời gian xử lý.
Trong các vụ án dân sự, hôn nhân gia đình, kinh doanh thương mại, nếu hòa giải được trước hoặc trong quá trình tố tụng thì đó thường là kết quả tốt cho tất cả các bên. Có những vụ việc, chỉ cần luật sư chủ động gặp gỡ, phân tích và thuyết phục, các bên đã tự nguyện nhường nhau một bước để giải quyết được mâu thuẫn mà không phải kéo dài một cuộc tranh chấp.
Ngay cả trong vụ án hình sự, việc khắc phục hậu quả và thỏa thuận bồi thường cũng có ý nghĩa rất lớn. Tôi từng tham gia một vụ án tại Tuyên Quang, trong đó quá trình điều tra và truy tố, các bên chưa thống nhất được việc bồi thường. Tại phiên tòa, luật sư đề nghị tạo điều kiện để hai bên tiếp tục thỏa thuận. Chỉ trong thời gian ngắn, gia đình bị cáo đã thống nhất bồi thường trực tiếp cho người bị hại 300 triệu đồng; người bị hại đồng ý và đề nghị xem xét giảm nhẹ cho bị cáo. Kết quả đó giúp người bị hại có thêm điều kiện khắc phục mất mát, gia đình bị cáo thanh thản hơn, đồng thời tạo cơ sở để Hội đồng xét xử xem xét một cách toàn diện vụ án.
Một vụ hôn nhân gia đình khác cũng để lại cho tôi nhiều suy nghĩ. Sau bản án sơ thẩm, người vợ và con có nguy cơ không có chỗ ở. Tại cấp phúc thẩm, luật sư chủ động đề nghị Thẩm phán dành thời gian để các bên hòa giải. Chỉ khoảng 15 phút trao đổi, hai bên đã thống nhất để người vợ và con được ở lại căn nhà. Quyền lợi của người phụ nữ và đứa trẻ được bảo đảm, người chồng cũng tránh được một quyết định có thể gây tổn thương lâu dài cho cả gia đình.
Những việc như vậy cho tôi thấy hòa giải vừa là trách nhiệm nghề nghiệp, vừa cần một phần cái duyên và năng lực của người luật sư. Luật sư phải biết lúc nào cần đấu tranh, lúc nào cần nhường một bước; phải bảo vệ quyền lợi của khách hàng nhưng cũng phải nhìn thấy lợi ích lâu dài của các bên và sự ổn định của xã hội.
Trong hoạt động nghề nghiệp, tôi luôn cho rằng: nhận việc là phải làm hết trách nhiệm, và trong mọi tình huống còn cơ hội hòa giải thì phải tìm cách hòa giải. Đừng để cái tôi quá lớn biến một mâu thuẫn có thể giải quyết thành một cuộc đối đầu kéo dài, tốn kém, thậm chí dẫn đến những hậu quả đáng tiếc.
Không phải vụ việc nào cũng hòa giải được. Nhưng một luật sư giỏi không nên chỉ nghĩ đến việc thắng hay thua. Luật sư cần hướng các bên đến một kết quả mà họ có thể chấp nhận và sống tiếp với nhau sau tranh chấp. Bởi nhiều khi, điều đáng quý nhất không phải là thắng một vụ kiện, mà là hóa giải được một mâu thuẫn.
Không có tòa án nào tốt hơn tòa án của lương tâm; và trong nhiều trường hợp, không có kết quả nào nhẹ nhàng hơn sự tự nguyện thỏa thuận của chính các bên.
Đó cũng là một trong những giá trị mà người luật sư cần hướng tới trong hành trình hành nghề: bảo vệ quyền lợi, nhưng đồng thời góp phần hàn gắn những mâu thuẫn và đem lại sự bình yên cho con người.
Thông tin liên hệ:
– Văn phòng luật sư Đồng Đội (Đoàn Luật sư TP. Hà Nội): P2708, Tòa nhà VP3 Bán đảo Linh Đàm, Hoàng Liệt, Hoàng Mai, Hà Nội
– Điện thoại: 0936 026 559
– Email: tranxuantien1964@gmail.com
– Website: https://dongdoilaw.vn
– Facebook: https://www.facebook.com/dongdoilaw
– Youtube: https://www.youtube.com/c/VănphòngluậtsưĐồngĐội
– Tiktok: https://www.tiktok.com/@vpls_dongdoi
