Ngày 10/6/2026, Ủy ban Thường vụ Quốc hội đã ban hành **Nghị quyết số 04/2026/UBTVQH16**, sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị quyết số 81/2025/UBTVQH15 về việc thành lập Tòa án nhân dân cấp tỉnh, Tòa án nhân dân khu vực và quy định phạm vi thẩm quyền theo lãnh thổ.
Đọc qua, nhiều người sẽ nghĩ đây chỉ là văn bản mang tính tổ chức bộ máy. Nhưng dưới góc nhìn của người hành nghề luật, tôi cho rằng **đây là văn bản có ảnh hưởng trực tiếp đến việc nhận vụ việc, nghiên cứu hồ sơ và nộp đơn khởi kiện của luật sư.**
Nghị quyết quy định những gì?
Nghị quyết điều chỉnh thẩm quyền của các Tòa án đối với một số loại vụ việc có tính chất chuyên môn cao, gồm:
* Yêu cầu hủy phán quyết trọng tài;
* Đăng ký phán quyết trọng tài;
* Tranh chấp về sở hữu trí tuệ;
* Tranh chấp về chuyển giao công nghệ;
* Các vụ việc phục hồi doanh nghiệp, phá sản.
Đồng thời xác định rõ **Tòa án nào sẽ có thẩm quyền đối với từng nhóm tỉnh, thành phố**, thay vì để tất cả các Tòa án cùng giải quyết như nhiều người vẫn nghĩ.
Điều quan trọng nhất của Nghị quyết là gì?
Theo tôi, **điểm đáng chú ý nhất không nằm ở danh sách các tỉnh, thành phố được phân công**, mà nằm ở **sự thay đổi trong cách xác định thẩm quyền của Tòa án**.
Trước đây, nhiều luật sư khi nhận vụ việc thường xác định thẩm quyền dựa vào:
* nơi cư trú của bị đơn;
* nơi có tài sản;
* nơi thực hiện hợp đồng;
* nơi xảy ra tranh chấp.
Nhưng đối với những loại việc được Nghị quyết này điều chỉnh, **chỉ áp dụng các căn cứ trên là chưa đủ**.
Luật sư phải kiểm tra thêm **Nghị quyết về phân công thẩm quyền theo lãnh thổ**, để xác định đúng Tòa án được giao giải quyết.
Đây là điểm rất dễ bị bỏ sót.
Vì sao điều này quan trọng?
Trong thực tiễn hành nghề, không ít hồ sơ bị kéo dài không phải vì nội dung vụ án phức tạp, mà vì **ngay từ đầu đã nộp sai Tòa án có thẩm quyền**.
Hậu quả có thể là:
* hồ sơ bị trả lại;
* phải chuyển sang Tòa án khác;
* mất nhiều thời gian;
* phát sinh thêm chi phí;
* ảnh hưởng đến quyền và lợi ích hợp pháp của khách hàng.
Chỉ một sai sót nhỏ trong việc xác định thẩm quyền cũng có thể làm chậm cả quá trình tố tụng.
Nghị quyết cũng cho thấy xu hướng chuyên môn hóa hoạt động xét xử
Việc giao một số loại vụ việc cho các Tòa án được phân công theo khu vực không chỉ nhằm phân định thẩm quyền mà còn hướng tới xây dựng đội ngũ Thẩm phán có chuyên môn sâu đối với những lĩnh vực đặc thù như trọng tài, sở hữu trí tuệ, chuyển giao công nghệ hay phá sản doanh nghiệp.
Đây là bước đi phù hợp với yêu cầu cải cách tư pháp và hội nhập quốc tế, góp phần nâng cao chất lượng xét xử và bảo đảm sự thống nhất trong áp dụng pháp luật.
Góc nhìn của người luật sư
Sau gần 20 năm hành nghề, tôi nhận thấy một nguyên tắc rất quan trọng: **Trước khi nghiên cứu nội dung vụ án, hãy xác định đúng Tòa án có thẩm quyền.**
Nếu trả lời sai câu hỏi đầu tiên này, mọi công sức chuẩn bị hồ sơ phía sau đều có thể bị ảnh hưởng.
Một Nghị quyết chỉ vài trang giấy, nhưng lại tác động trực tiếp đến công việc hằng ngày của luật sư, doanh nghiệp và người dân.
**Cập nhật pháp luật không chỉ để biết quy định mới, mà còn để hành nghề đúng, bảo vệ tốt hơn quyền và lợi ích hợp pháp của khách hàng.**
Văn phòng Luật sư Đồng Đội
Thông tin liên hệ:
– Văn phòng luật sư Đồng Đội (Đoàn luật sư TP. Hà Nôi): P2708, Tòa nhà VP3 Bán đảo Linh Đàm, Hoàng Liệt, Hoàng Mai, Hà Nội
– Điện thoại: 0936.026.559 – Email: tranxuantien1964@gmail.com
– Website: https://dongdoilaw.vn
– Facebook: https://www.facebook.com/dongdoilaw
– Youtube: https://www.youtube.com/c/VănphòngluậtsưĐồngĐội
– Tiktok: https://www.tiktok.com/@vpls_dongdoi
