Trong một phiên tòa dân sự tôi tham gia đã phải dừng lại, dù phần tranh tụng đã thực hiện và Viện kiểm sát cũng đã phát biểu quan điểm. Lý do nằm ở một vấn đề tưởng như rất kỹ thuật: thẩm định tại chỗ và định giá tài sản.
Trong quá trình nghiên cứu vụ án, luật sư phát hiện những điểm chưa được làm rõ về vị trí, mốc giới và hiện trạng thực tế của thửa đất. Hồ sơ thể hiện một cách, nhưng thực tế sử dụng đất và thông tin từ cơ quan quản lý đường bộ lại đặt ra những vấn đề khác cần được xác minh.
Nếu xác định sai vị trí thửa đất thì có thể dẫn đến định giá sai. Đất có phải đất mặt đường hay không, có tiếp giáp Quốc lộ 6 hay không, phần đất phía trước thuộc ai, có nằm trong hành lang giao thông hay thuộc quy hoạch mở đường… đều có thể ảnh hưởng trực tiếp đến giá trị tài sản.
Mà thẩm định sai thì định giá sai; định giá sai thì quyền lợi của các bên có thể bị ảnh hưởng. Khi đó, không chỉ giá trị tài sản thay đổi mà còn có thể kéo theo án phí, nghĩa vụ tài chính và nhiều hệ quả khác.
Nếu những sai sót đó được sử dụng làm căn cứ xét xử thì bản án có thể được xây dựng trên những dữ liệu chưa chính xác. Khi phát hiện sai, việc sửa chữa cũng không đơn giản.
Vì vậy, luật sư đã đề nghị làm rõ những vấn đề này. Phiên tòa không thể tiếp tục tuyên án ngay mà phải chờ cơ quan nhà nước có thẩm quyền trả lời bằng văn bản về hành lang giao thông, mốc giới và hiện trạng khu đất.
30 chưa phải là Tết.
Làm luật sư, đặc biệt trong những vụ án dân sự liên quan đến đất đai, không thể chỉ nhìn hồ sơ rồi kết luận. Có những vấn đề phải đến tận nơi, nhìn tận mắt, xác định đúng mốc giới, đúng hiện trạng và đối chiếu với pháp luật.
Tôi đã tham gia vụ việc này nhiều năm. Có những điều ban đầu tưởng như rất rõ ràng, nhưng càng đi sâu mới phát hiện những điểm bất thường. Vì vậy, luật sư phải luôn giữ sự tỉnh táo và thói quen kiểm tra đến cùng.
Thẩm định tại chỗ không phải là một thủ tục làm cho có.
Đó là một khâu có thể ảnh hưởng trực tiếp đến việc xác định giá trị tài sản và sự đúng đắn của phán quyết. Một mét đất xác định sai có thể dẫn đến một kết quả định giá sai. Một kết quả định giá sai có thể kéo theo những hệ quả rất lớn. Và đó cũng là điều tôi muốn chia sẻ với các luật sư trẻ: Đừng chỉ đọc hồ sơ. Hãy đi thực tế.
Đừng chỉ nhìn vào giấy tờ. Hãy kiểm tra hiện trạng. Đừng chỉ quan tâm thắng hay thua. Hãy quan tâm sự thật của vụ án. Có những phiên tòa tưởng rằng chỉ còn chờ tuyên án, nhưng một vấn đề được luật sư phát hiện đúng lúc cũng có thể khiến cả quá trình phải dừng lại để làm rõ. Đó chính là vai trò của luật sư trong tố tụng dân sự.
Luật sư không chỉ để tranh luận tại phiên tòa. Luật sư còn phải phát hiện những điều mà nếu bỏ qua, hậu quả có thể đi rất xa.
Câu chuyện này vẫn còn nhiều vấn đề đáng suy ngẫm. Tôi sẽ chia sẻ tiếp sau.
Thông tin liên hệ:
– Văn phòng luật sư Đồng Đội (Đoàn Luật sư TP. Hà Nội): P2708, Tòa nhà VP3 Bán đảo Linh Đàm, Hoàng Liệt, Hoàng Mai, Hà Nội
– Điện thoại: 0936 026 559
– Email: tranxuantien1964@gmail.com
– Website: https://dongdoilaw.vn
– Facebook: https://www.facebook.com/dongdoilaw
– Youtube: https://www.youtube.com/c/VănphòngluậtsưĐồngĐội
– Tiktok: https://www.tiktok.co
